Tết Bunpimay - Lào, phật lịch 2.569 năm 2026 có ý nghĩa sâu sắc, mang đậm tính nhân văn, không chỉ giúp cộng đồng người Việt gốc Lào nhớ về nguồn cội, mà còn thiết thực góp phần vun đắp tình đoàn kết hữu nghị đặc biệt Việt Nam - Lào.
Những ngày này, người Việt gốc Lào sinh sống tại xã Buôn Đôn hòa mình vào không khí rộn ràng dịp Tết Bunpimay. Cộng đồng người Việt gốc Lào tại xã Buôn Đôn hiện nay có khoảng 400 nhân khẩu. Trải qua hàng trăm năm định cư, người dân vẫn lưu giữ được nhiều nét văn hóa truyền thống.
Những trẻ em cũng được gia đình, bố mẹ đưa đến để tham gia ngày Tết cùng buôn làng.
Trước khi bắt đầu các nghi lễ, để tỏ lòng thành, trân trọng các sư thầy thực hành lễ, bà con dâng các phần quà, hoa quả, xôi tặng các thầy, đây được gọi là lễ “Xày bạt”, “Tắc bạt”.
Từ sáng sớm, bà Khăm Bo Lào (63 tuổi, người Lào) đã chuẩn bị lễ từ sớm, bao gồm bánh, mứt để mang đến cúng giường các chư tăng. Bà cho biết: “Đây là Tết truyền thống của người Lào chúng tôi nên tôi vui lắm. Tôi chuẩn bị lễ để dâng lên, cầu bình an, may mắn trong năm”.
Lễ hội năm mới được bắt đầu bằng nghi lễ tắm Phật, nét sinh hoạt tâm linh độc đáo của Phật giáo. Theo truyền thống, vào ngày đầu tiên của Tết Lào, ngày gọi là Sang Khan Luang, tượng Phật sẽ được đưa xuống để người dân thực hiện nghi lễ tắm Phật. Người dân tin rằng, trong suốt một năm qua, Đức Phật đã phù hộ và che chở cho con người. Vì vậy, việc tắm Phật thể hiện sự tôn kính, đồng thời cũng mang ý nghĩa làm sạch những điều cũ của năm qua để bước sang năm mới tốt đẹp hơn.
Tiếp theo là nghi lễ đắp tháp cát. Người dân sẽ lấy cát cùng nhau đắp thành các tháp cát, tượng trưng cho sự đoàn kết của cộng đồng. Việc đắp tháp cát còn mang ý nghĩa tích đức và tạo công quả trong Phật giáo.
Phần lễ của Tết Bunpimay tiếp diễn với các nghi thức thả hoa đăng có ý nghĩa xua đi, thả trôi mọi rủi ro trong năm cũ, hân hoan đón chào, kỳ vọng một năm mới với nhiều may mắn, tốt lành.
Ngày Tết Bunpimay, cột chỉ cổ tay là phong tục tập quán tâm linh gắn với đời sống của người dân Lào từ lâu đời để cầu chúc sức khỏe và hạnh phúc trong năm mới. Ít nhất 3 ngày sau mới được tháo chỉ khỏi cổ tay, để điều may mắn suốt cả năm.
Với người Việt gốc Lào, cột chỉ cổ tay là một nghi thức không thể thiếu. Khi buộc cổ tay, họ sẽ chúc cho nhau những câu chúc tốt lành.
Trong lễ, các sư thầy sẽ vẩy nước thơm cầu may mắn, chúc bình an cho mọi người
Chia sẻ với PV Người Đưa Tin, chị Hoàng Vị Thị Minh Thuỳ (phường Buôn Ma Thuột) cho biết: “Năm ngoái vì đến muộn nên không thể tham gia hết tất cả các nghi thức, năm nay mình quyết tâm đi sớm và lựa chọn mặc bộ đồ truyền thống của dân tộc Lào. Vừa để hoà mình cùng người dân, vừa để cầu những điều may mắn”.
Anh Raj Kumar Singh, du khách đến từ Ấn Độ cho biết: “ Đây là lần đầu tiên mình đến xã Buôn Đôn cùng những người bạn Việt Nam và tham dự Tết Bunpimay – Lào. Mình thấy rất thú vị, tuyệt vời, hiểu thêm về văn hóa Việt Nam, đặc biệt là Phật giáo tại Việt Nam”. Anh bày tỏ sự ấn tượng với nghi lễ thả hoa đăng trên sông vì rất đẹp, rất thành tâm.
Trải qua bao biến đổi của thời gian nhưng nét đẹp trong ngày Tết Bunpimay vẫn tiếp tục chảy như một biểu tượng của sự thanh khiết và khởi đầu mới. Từ nghi lễ tắm Phật trang nghiêm đến những vòng chỉ buộc cổ tay gửi gắm lời chúc phúc, tất cả đã tạo nên một bức tranh văn hóa sống động giữa miền biên giới Việt Nam - Lào.
