
Cô Mai Chi dạy viết chữ đẹp - Ảnh: P.P.
Họ tin rằng luyện chữ đẹp cũng chính là luyện tính cách con người.
Tại một lớp luyện chữ ở TP.HCM ngay buổi tối đầu tuần, gần 40 học viên ngồi kín các dãy bàn, cẩn thận nắn nót từng nét bút theo hướng dẫn của giáo viên. Quyển vở ô li học trò mở rộng, tiếng bút sột soạt đều đặn trong căn phòng yên tĩnh.
Đi luyện chữ với nhiều lý do
Có người là sinh viên, có người là phụ huynh vừa tan làm vẫn còn nguyên đồ công sở, cũng có người trẻ tìm đến lớp sau ngày làm việc căng thẳng với máy tính. Giữa nhịp sống hối hả bởi chính thông báo trên điện thoại, khung cảnh chậm rãi, tập trung và bình yên hiếm thấy ở lớp luyện chữ đẹp của Trung tâm Phát triển kỹ năng sư phạm (Trường đại học Sư phạm TP.HCM).
Sự tồn tại và phát triển những lớp luyện chữ trong bối cảnh công nghệ bùng nổ cho thấy chữ viết tay vẫn giữ giá trị riêng. Theo cô giáo Nguyễn Thị Mai Chi, nếu trước đây các lớp luyện chữ đẹp chủ yếu cho học sinh, thì nay học viên mở rộng. Trong lớp học có thể bắt gặp sinh viên sư phạm, giáo viên mầm non, nhân viên văn phòng, người kinh doanh online, phụ huynh có con nhỏ, người nghỉ hưu...
Mỗi người một hoàn cảnh khác nhau nhưng đều có tình yêu chữ, mong muốn viết đẹp hơn, rèn sự kiên nhẫn và tìm lại những khoảng lặng giữa nhịp sống vội vàng.
Với chị Nguyễn Thu Hà (36 tuổi, nhân viên kế toán), lý do đến lớp này từ mong muốn giản dị: viết cho con tấm thiệp sinh nhật thật đẹp. Sau nhiều năm làm việc với máy tính, chị nhận ra chữ viết tay mình trở nên nguệch ngoạc. "Có lần tôi định viết vài lời chúc con, nhưng nhìn chữ mình lại ngại. Tôi không nghĩ việc đơn giản như viết tay lại trở nên khó vậy", chị kể.
Thế rồi, chị học để viết đẹp hơn. Nhưng sau một thời gian, chị thấy mình nhận được nhiều hơn thế: "Khi ngồi luyện chữ, tôi thấy vui hơn. Lúc đó không nghĩ đến công việc hay áp lực gì cả".
Không ít phụ huynh tìm đến lớp học cũng vì muốn đồng hành cùng con. Khi con nhỏ bước vào giai đoạn tập viết, cha mẹ muốn hiểu cách cầm bút, cách rê nét để có thể kèm con, cùng con đi qua các bài học đầu đời.
Một số người khác lại coi luyện chữ là cơ hội nghề nghiệp. Chị Mai An, từng là nhân viên văn phòng, quyết định học luyện chữ bài bản để mở lớp dạy tại nhà. "Tôi thấy nhu cầu học viết chữ đẹp vẫn rất lớn. Ban đầu học chỉ vì thích, sau đó tôi nghĩ đây có thể là hướng đi lâu dài".
Đặc biệt, một trong những lý do khiến nhiều người trưởng thành tìm đến lớp luyện chữ là nhu cầu được thư giãn và cân bằng tinh thần. Anh Trần Minh Quang (29 tuổi, làm thiết kế) đến lớp luyện chữ sau thời gian căng thẳng vì áp lực công việc. "Tôi ngồi trước màn hình cả ngày. Tối về vẫn cầm điện thoại, đầu óc luôn ở trạng thái căng".
Với anh, những buổi luyện chữ là khoảng thời gian để đầu óc chậm lại. "Khi viết, mình phải tập trung từng nét bút, không thể vội được. Chính điều đó làm tôi thấy nhẹ đầu hơn".
Trong thế giới hiện đại, mọi thứ được tối ưu hóa để nhanh hơn, việc dành thời gian ngồi viết từng nét chữ lại trở thành cách giúp con người lấy lại sự bình tĩnh, kiên nhẫn. Nhiều người trẻ thời nay vẫn có niềm tin như thời ông bà xưa: luyện chữ cũng là luyện tính cách con người.

Từng nét chữ đẹp đòi hỏi sự tỉ mỉ, kiên nhẫn
Chữ viết tay vẫn là kỹ năng chưa thể thay thế
Sự phát triển nhanh chóng của AI đang làm thay đổi mạnh mẽ cách học tập và làm việc. Chỉ trong vài phút, một bài luận hay bản báo cáo có thể được hoàn thành với sự hỗ trợ của AI. Trong bối cảnh đó, nhiều trường học vẫn duy trì các hình thức kiểm tra viết tay như cách đánh giá năng lực thực chất của người học.
Theo cô Lê Thị Bích Nga (giảng viên Trường đại học Nông Lâm TP.HCM), khi sinh viên ngày càng quen sử dụng AI để hỗ trợ làm bài, việc yêu cầu viết tay trực tiếp tại lớp giúp giảng viên kiểm tra được khả năng tư duy độc lập.
"Những bài làm đánh máy rất khó xác định mức độ chủ động của sinh viên, trong khi bài viết tay tại lớp phản ánh rõ hơn năng lực thật. Đây là cách để đảm bảo tính trung thực học tập", cô Nga cho biết.
Là sinh viên năm hai, Nguyễn Minh Khôi thừa nhận mình đã quen viết trên máy tính nên thấy áp lực khi phải làm bài viết tay. "Có lúc em nghĩ ra ý rồi nhưng viết không kịp, viết một lúc là mỏi tay, chữ xấu dần, mỗi lần phải viết liên tục thấy rất khó", Khôi chia sẻ.
Theo Khôi, nhiều sinh viên hiện nay quen gõ phím hơn cầm bút, khiến kỹ năng viết tay dần mai một, đặc biệt là khả năng viết nhanh và trình bày rõ ràng.
Từ góc nhìn của người đi làm, chị Lê Nguyễn Thủy Tiên (chuyên viên hành chính tại một công ty dược ở TP.HCM) cho rằng công nghệ mang lại nhiều tiện ích nhưng không thể thay thế hoàn toàn việc viết tay.
"Viết tay vẫn rất cần trong nhiều tình huống như ghi chú nhanh, ghi lại ý tưởng hay làm việc trực tiếp. Nếu phụ thuộc hoàn toàn máy móc thì mình sẽ mất đi một kỹ năng cơ bản", chị Tiên nói.
Theo chị, điều quan trọng không phải lựa chọn giữa công nghệ hay chữ viết tay, mà là biết kết hợp cả hai. Giữa thời đại AI, chữ viết tay vẫn giữ vai trò riêng. Trong khi máy móc hỗ trợ con người làm việc nhanh hơn, thì những nét chữ viết tay vẫn là cách để rèn tư duy, giữ sự tập trung và tính cách mỗi người.

Học viên quan sát mẫu chữ trước khi tập viết
Luyện chữ đẹp online lẫn offline
Hiện nay, nhu cầu luyện chữ đẹp kéo theo sự phát triển nhiều lớp học và trung tâm, như lớp luyện chữ đẹp của thầy Nguyễn Đương Ánh (Trung tâm luyện chữ đẹp Ánh Dương) dành cho học sinh, giáo viên và người lớn. Trên mạng xã hội, nhiều lớp luyện chữ cũng thu hút lượng lớn người theo dõi như "Luyện chữ Thanh Mai" nhận dạy trực tiếp lẫn trực tuyến.
Tại TP.HCM, bên cạnh các lớp luyện chữ truyền thống, nhiều workshop và lớp calligraphy cũng phát triển. Phạm Dũng, Lan Hương và Trang Huỳnh là những cái tên được cộng đồng yêu chữ nghệ thuật biết đến. Ngoài việc rèn chữ đúng và đẹp, nhiều lớp còn kết hợp hướng dẫn calligraphy, chữ sáng tạo và kỹ năng trình bày, thu hút cả người trẻ lẫn người trưởng thành muốn tìm lại thói quen viết tay trong thời đại số.
Chữ viết tay kết nối cảm xúc
Theo chị Xuyến Chi (chủ một cửa hàng hoa), chữ viết tay còn là cách nhiều cửa hàng gắn kết khách. Mỗi khi đóng gói sản phẩm, chị đều kèm thiệp viết tay với vài lời cảm ơn. Những dòng chữ đẹp mà giản dị như "Cảm ơn bạn ủng hộ" hay "Chúc bạn ngày vui vẻ" khiến món hàng trở nên ấm áp, biến giao dịch thành sự kết nối gần gũi.
Từ thiệp sinh nhật, lời cảm ơn đến những mẩu giấy nhắn nhỏ, chữ viết tay vẫn âm thầm giữ lại sự ấm áp trong đời sống thường ngày. Đôi khi chỉ vài dòng viết tay mộc mạc lại chạm đến cảm xúc sâu hơn bất kỳ tin nhắn nào.