Nghị định 46 về an toàn thực phẩm: Cần tăng khâu hậu kiểm, thanh kiểm tra

Thực phẩm phải truy xuất được nguồn gốc

Theo ông Thịnh, quy định mới yêu cầu thiết lập hệ thống truy xuất xuyên suốt toàn bộ chuỗi, từ nguyên liệu, sản xuất, lưu thông đến xuất nhập khẩu, đồng thời kết nối với cơ sở dữ liệu của cơ quan quản lý nhà nước. So với quy định cũ chủ yếu dựa trên sổ sách lưu trữ, đây là bước chuyển mạnh sang quản lý bằng dữ liệu số.

"Hệ thống quy định mới không chỉ dừng ở việc sửa đổi kỹ thuật, mà hướng tới thay đổi căn bản cách thức quản lý an toàn thực phẩm. Từ tiền kiểm sang hậu kiểm có trọng tâm, từ quản lý hình thức sang quản lý rủi ro, và từ những khái niệm mơ hồ sang phân loại rõ ràng. Với doanh nghiệp, các yêu cầu mới đòi hỏi đầu tư nghiêm túc và bài bản hơn, nhưng đồng thời cũng tạo ra một sân chơi minh bạch, công bằng hơn cho thị trường thực phẩm", ông Thịnh nói.

Lãnh đạo Cục ATTP cũng cho hay để bảo đảm việc triển khai nghị định 46 được thống nhất trên phạm vi cả nước, tránh tình trạng mỗi địa phương hiểu và áp dụng theo một cách khác nhau, Bộ Y tế đang phối hợp với các bộ, ngành liên quan xây dựng văn bản hướng dẫn cụ thể, làm rõ trách nhiệm và quy trình kiểm tra nhà nước.

Thực phẩm bán online cũng được kiểm soát

Một điểm mới đáng chú ý của nghị định 46 là siết chặt quản lý hoạt động kinh doanh thực phẩm trên các nền tảng thương mại điện tử và mạng xã hội. Theo đó, các cơ sở kinh doanh trên sàn thương mại điện tử, ứng dụng bán hàng online phải công khai đầy đủ hồ sơ công bố sản phẩm, hồ sơ quảng cáo, tránh tình trạng quảng cáo sai sự thật, phóng đại công dụng.

"Quy định này giúp cơ quan quản lý minh bạch trong thanh tra, kiểm tra, đồng thời tạo điều kiện để người tiêu dùng giám sát, ngăn chặn việc lợi dụng các nền tảng như TikTok, Zalo để kinh doanh thực phẩm không rõ nguồn gốc", ông Thịnh nói.

Người tiêu dùng ủng hộ siết quy định về ATTP

Người tiêu dùng lựa chọn các loại thực phẩm tại một siêu thị ở TP.HCM - Ảnh: HỮU HẠNH

Về phía người tiêu dùng, sau hàng loạt vụ việc thực phẩm giả, thực phẩm bẩn bị phanh phui trong suốt thời gian qua, nhiều người bày tỏ vui mừng khi có những quy định siết chặt quản lý thực phẩm.

Chị Nguyễn Thị Lan (35 tuổi, Hà Nội) nói thời gian qua đi chợ hay siêu thị đều không có khả năng phân biệt đâu là hàng thật, hàng an toàn. Vì vậy, chị kỳ vọng nghị định mới sẽ siết chặt ngay từ khâu sản xuất, đến lưu thông trên thị trường, để người tiêu dùng yên tâm hơn khi lựa chọn thực phẩm hằng ngày.

Tương tự, anh Trần Văn Hòa (42 tuổi, Hà Nội) bày tỏ việc tăng cường trách nhiệm của doanh nghiệp và kiểm tra, hậu kiểm của cơ quan chức năng là điều người dân trông chờ từ lâu. "Nếu quy định được thực thi nghiêm, xử phạt đủ sức răn đe, tôi tin tình trạng thực phẩm bẩn, thực phẩm giả sẽ giảm. Quan trọng nhất là quyền lợi và sức khỏe của người tiêu dùng phải được đặt lên hàng đầu", anh Hòa nói.

Cần giai đoạn chuyển tiếp để các bên thay đổi, thích nghi

Trao đổi với Tuổi Trẻ ngày 4-2, bà Phạm Khánh Phong Lan, Giám đốc Sở ATTP TP.HCM, cho biết lãnh đạo UBND TP.HCM vừa có cuộc họp với một số bên liên quan về nghị định 46. Theo đó, tại buổi làm việc, chính quyền TP có chủ trương tạm thời khoan áp dụng nghị định 46, tiếp tục cho doanh nghiệp tự công bố hàng hóa nhập khẩu theo nghị định 15 để kịp thời thông quan, trong thời gian chờ đợi các bộ ngành có văn bản hướng dẫn và giải quyết các kiến nghị của doanh nghiệp.

Bà Lý Kim Chi, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực thực phẩm TP.HCM, cho rằng mục tiêu của nghị định 46 và nghị quyết 66.13 là siết chặt hơn nữa ATTP là điều tích cực, góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm lưu thông, doanh nghiệp phải thay đổi để đáp ứng. Nhưng hiện nay có những quy định chưa hợp với tình hình thực tế của doanh nghiệp và doanh nghiệp không kịp thay đổi, cần có thời gian chuyển tiếp.