Hãng Interfax ngày 7/5 dẫn thông tin từ Điện Kremlin cho biết, Moscow vừa nêu rõ điều kiện để nối lại các cuộc đàm phán hòa bình ba bên giữa Mỹ, Ukraine và Nga.
Theo đó, ông Yuri Ushakov, cố vấn chính sách đối ngoại của Tổng thống Nga Vladimir Putin, đã khẳng định rõ lập trường bằng cách tuyên bố rằng việc tiếp tục đàm phán ba bên theo định dạng Mỹ-Ukraine-Nga là không phù hợp và vô ích cho đến khi Kiev rút quân khỏi phần Donbass mà họ đang kiểm soát.
"Mọi người, kể cả tôi và các nhà đàm phán Ukraine, điều hiểu rằng hiện tại Kiev chỉ cần thực hiện một bước đi then chốt. Sau đó, thứ nhất, các hành động thù địch sẽ chấm dứt, và thứ hai, triển vọng sẽ mở ra cho một cuộc thảo luận nghiêm túc về giải pháp dài hạn", ông Ushakov nói.
Ông Ushakov nhấn mạnh rằng bước đi này đang được Moscow mong đợi từ Kiev, cụ thể là Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. Theo vị quan chức Điện Kremlin, mọi nỗ lực khác hiện nay chỉ là "lãng phí thời gian".
Nga và Ukraine đang ở năm thứ 5 của cuộc xung đột, bắt đầu bùng phát từ tháng 2/2022, với điểm nghẽn trong đàm phán là vấn đề lãnh thổ. Ảnh: Anadolu
Lập trường của Điện Kremlin được đưa ra sau khi một số vòng đàm phán ba bên đã diễn ra. Trước đó, các bên đã tổ chức một số cuộc gặp, trong đó có các cuộc hội đàm tại Geneva (Thụy Sĩ) vào đầu năm. Tuy nhiên, sau các cuộc gặp đó, không có thêm các cuộc tiếp xúc nào trong định dạng ba bên.
Ông Ushakov cho rằng Washington đang bận giải quyết một vấn đề khác khá nghiêm trọng và quan trọng. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cũng từng nêu rõ rằng Ukraine phải rút quân khỏi Donbass thì mới có thể tiếp tục đàm phán.
Phía Ukraine phản ứng gay gắt trước điều kiện này. Ông Andriy Kovalenko, người đứng đầu Trung tâm chống tin giả thuộc Hội đồng Quốc phòng và An ninh Quốc gia Ukraine (NSDC), nhận định rằng các phát biểu của ông Ushakov cho thấy Nga không thực sự muốn chấm dứt giao tranh.
Ông Kovalenko cho rằng Moscow chỉ tìm cách củng cố vị thế để tiếp tục tiến công mà không cần chiến đấu, trong khi Ukraine "tuyên bố rõ ràng rằng họ sẽ không rời bỏ lãnh thổ của mình".
"Điều cần chứng minh đã được chứng minh – họ chưa bao giờ muốn hòa bình", ông Kovalenko nhấn mạnh.
Theo trang RBC Ukraine, trước đó, người đứng đầu Văn phòng Tổng thống Ukraine, ông Kyrylo Budanov, cho biết Ukraine đã có quyết định nhất định về Donbass, cho phép nước này bảo vệ lợi ích quốc gia.
Ông Budanov nói thêm rằng các vùng lãnh thổ Donetsk và Luhansk sẽ không trở thành đối tượng mặc cả, và bất kỳ bước đi nào theo hướng này trước hết sẽ phục vụ lợi ích của người dân Ukraine.
Mới đây, Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha cũng cho biết Tổng thống Zelensky sẵn sàng gặp gỡ lãnh đạo Nga nếu Tổng thống Mỹ và Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ cũng tham gia vào các cuộc đàm phán.
Vào đầu tháng 4, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdoğan cho biết nước ông sẵn sàng đăng cai vòng đàm phán hòa bình tiếp theo giữa Ukraine, Mỹ và Nga.
Trong lúc này, lệnh ngừng bắn đơn phương do Nga tuyên bố đã bắt đầu vào rạng sáng 8/5, và Bộ Quốc phòng Nga cho biết lệnh ngừng bắn sẽ kéo dài đến ngày 10/5.
Theo đó, các lực lượng Nga sẽ tạm dừng các hoạt động chiến đấu dọc theo tiền tuyến và ngừng các cuộc tấn công vào các mục tiêu sâu bên trong Ukraine. Moscow kêu gọi Kiev tuân thủ lệnh ngừng bắn. Ukraine không phản hồi lời kêu gọi này.
Bộ Quốc phòng Nga cảnh báo rằng bất kỳ hành vi vi phạm lệnh ngừng bắn nào ở tiền tuyến – hoặc bất kỳ cuộc tấn công nào của Ukraine vào lãnh thổ Nga – sẽ dẫn đến "phản ứng thích đáng". Nếu Ukraine cố gắng phá hoại lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng 9/5 ở Moscow, quân đội Nga sẽ "phát động một cuộc tấn công tên lửa quy mô lớn vào trung tâm Kiev".
Minh Đức (Theo RBC Ukraine, Ukrinform)
