Với việc Hà Nội khởi công 3 dự án nhà ở cho thuê trên địa bàn, cho thấy định hướng rõ nét của các cơ quan quản lý trong việc thúc đẩy phân khúc nhà ở cho thuê - lĩnh vực được xem là còn nhiều dư địa nhưng chưa phát triển tương xứng với nhu cầu thực tế.
Nhiều chính sách đột phá
Trao đổi với PV Tiền Phong, ông Hà Quang Hưng, Cục phó Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng) khẳng định, phát triển nhà ở cho thuê sẽ trở thành trụ cột an sinh chiến lược trong giai đoạn 2026-2030. Bộ Xây dựng đang khẩn trương sơ kết tình hình thực hiện Chỉ thị 34 ngày 24/5/2024 của Ban Bí thư, đánh giá những kết quả đạt được, những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai, làm cơ sở hoàn thiện chính sách liên quan đến lĩnh vực nhà ở.
 |
| Nhà ở cho thuê phải phù hợp với thu nhập của người dân. Ảnh: Đặng Tuân. |
Các cơ quan chức năng sẽ tiếp tục rà soát, sửa đổi, bổ sung Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản cùng các quy định pháp luật có liên quan, dự kiến trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp tháng 10/2026. Việc sửa đổi nhằm thể chế hóa đầy đủ các chủ trương, quan điểm lớn về phát triển nhà ở cho thuê. Nhà ở cho thuê cần được phát triển theo hướng dài hạn, ổn định, có mức giá hợp lý, phù hợp với khả năng chi trả của người dân.
Khởi công 3 dự án nhà ở
Ngày 22/6, UBND TP Hà Nội khởi công khu nhà ở hỗn hợp Him Lam (hạng mục nhà cho thuê khoảng 2.000 căn), tổng vốn đầu tư khoảng 29.000 tỷ đồng. Dự kiến hạng mục nhà ở cho thuê của dự án sẽ hoàn thành và đưa vào khai thác vào quý IV/2028.
Khu nhà ở Pháp Vân - Tứ Hiệp quy mô 1.176 căn hộ, tổng mức đầu tư khoảng 1.396 tỷ đồng. Quy mô dự án gồm 3 tòa nhà A2, A3 và A4, hai tòa A2 và A3 đang được triển khai cải tạo, chuyển đổi công năng từ nhà ở sinh viên sang nhà ở cho thuê, dự kiến hoàn thành trong năm 2026, trong khi tòa A4 được đầu tư xây dựng mới và dự kiến đưa vào sử dụng trong năm 2027.
Dự án khu nhà ở giãn dân phố cổ Hà Nội tại phường Việt Hưng, quy mô 1.166 căn hộ, tổng mức đầu tư khoảng 3.563 tỷ đồng, dự kiến sẽ hoàn thành trong giai đoạn 2026-2028.
Bên cạnh hoàn thiện thể chế, Bộ Xây dựng yêu cầu các địa phương được rà soát, đánh giá tổng thể nhu cầu nhà ở trên địa bàn, trong đó tập trung vào nhu cầu nhà ở cho thuê, nhà ở công vụ và các mô hình nhà ở phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội từng địa phương.
Cũng theo Bộ Xây dựng, các địa phương cần rà soát quỹ đất tại các khu đô thị, khu kinh tế, khu công nghiệp, khu công nghệ cao và các khu vực đô thị hóa nhanh để chủ động chuẩn bị quỹ đất sạch, bảo đảm kết nối hạ tầng đồng bộ, tạo điều kiện triển khai các dự án nhà ở cho thuê.
Trên cơ sở quy định pháp luật hiện hành, địa phương cũng được khuyến khích chủ động triển khai đầu tư xây dựng nhà ở cho thuê bằng nguồn vốn ngân sách, bảo đảm chất lượng công trình, đồng thời xây dựng cơ chế giá thuê dài hạn phù hợp với khả năng chi trả của người dân.
Cho thuê theo giá nào?
Điều mà nhiều doanh nghiệp và người dân quan tâm, đó là giá nhà thuê sẽ tính theo nguyên tắc nào? Ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam cho rằng, để nhà ở cho thuê thực sự phát huy vai trò là công cụ an sinh, giá thuê phải được xây dựng trên nguyên tắc phù hợp với khả năng chi trả của người dân có thu nhập thấp và trung bình. Theo đó, mức chi phí nhà ở không nên vượt quá tỷ lệ hợp lý trong tổng thu nhập hàng tháng của hộ gia đình, bảo đảm người dân vẫn có nguồn lực cho các nhu cầu thiết yếu khác như giáo dục, y tế và sinh hoạt.
Bên cạnh yếu tố giá, các dự án nhà ở cho thuê cần được phát triển tại những khu vực có hạ tầng giao thông thuận lợi, gần nơi làm việc, khu công nghiệp, trường học và các dịch vụ công cộng.
“Người dân không chỉ cần một căn nhà giá rẻ mà còn cần một môi trường sống thuận tiện, an toàn và có khả năng gắn bó lâu dài. Nếu giá nhà phù hợp nhưng vị trí quá xa trung tâm hoặc thiếu tiện ích thì cũng khó đáp ứng nhu cầu thực tế”, ông Đính nhấn mạnh.
Ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội Môi giới Bất động sản cho rằng: “Sự chuyển đổi từ tư duy “phải sở hữu nhà” sang phát triển đồng thời các mô hình thuê và sở hữu không chỉ giúp mở rộng cơ hội tiếp cận chỗ ở cho hàng triệu người dân mà còn là bước đi cần thiết để xây dựng một thị trường bất động sản lành mạnh. Khi những nút thắt về thể chế, quy hoạch và nguồn lực đầu tư được tháo gỡ, phân khúc nhà ở cho thuê được kỳ vọng sẽ trở thành động lực mới, góp phần giải quyết bài toán an cư và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội trong giai đoạn tới”.
Ở góc độ dài hạn, TS Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam cho rằng, phát triển nhà ở cho thuê không chỉ là giải pháp cho thị trường bất động sản mà còn liên quan trực tiếp đến năng lực cạnh tranh quốc gia, chất lượng tăng trưởng và an sinh xã hội.
Theo ông Khôi, tại nhiều quốc gia phát triển, nhà ở cho thuê chiếm tỷ trọng rất lớn trong cơ cấu thị trường nhà ở. Điều này giúp người dân linh hoạt hơn trong lựa chọn nơi ở, giảm áp lực tài chính và tạo điều kiện thuận lợi cho dịch chuyển lao động.
Trong khi đó, tại Việt Nam, tâm lý sở hữu nhà đất vẫn còn rất phổ biến. Tuy nhiên, khi giá nhà tại các đô thị lớn liên tục tăng cao và vượt xa thu nhập của người lao động, việc chỉ tập trung vào mục tiêu sở hữu nhà sẽ khiến bài toán nhà ở ngày càng khó giải quyết.
“Nếu không phát triển mạnh nhà ở cho thuê giá hợp lý thì sẽ rất khó giải quyết bài toán an cư cho người lao động, khó thu hút nhân lực chất lượng cao và cũng khó phát triển đô thị bền vững”, ông Khôi nhấn mạnh.
