Hành trình cai nghiện game, mạng xã hội - Kỳ 6: Hàn Quốc giải quyết 'ma mạng' thế nào?

Nhiều người trẻ Hàn Quốc bị phụ thuộc màn hình điện thoại rất nặng - Ảnh: AFP

Những trung tâm cai nghiện Internet

Ngày nay, với sức hút khó cưỡng của những thiết bị điện tử hình chữ nhật bóng bẩy, với khả năng truy cập vào các luồng nội dung vô tận, được cá nhân hóa bởi các thuật toán tinh vi, đang làm dấy lên một xu hướng phản ứng ngược trong một bộ phận người dân Hàn Quốc. 

"Cai nghiện kỹ thuật số", hay còn gọi là "nhịn kỹ thuật số" đang nổi lên như một giải pháp được nhiều người Hàn Quốc lựa chọn nhằm thoát khỏi thói quen lướt mạng vô thức không ngừng nghỉ. Hình thức này yêu cầu người tham gia chủ động tách mình khỏi các thiết bị điện tử trong một khoảng thời gian dài.

Các chương trình cai nghiện được tài trợ công khai là một lựa chọn được nhiều người quan tâm. Làng Ước mơ Internet thanh niên quốc gia ở huyện Muju, tỉnh Bắc Jeolla, điều hành các trại nội trú quanh năm được thiết kế đặc biệt cho việc cai nghiện kỹ thuật số và sử dụng thiết bị lành mạnh.

Ông Shin Yong-chool, quản lý của làng Ước mơ, cho biết các trại hè đã hoạt động từ năm 2014, mỗi năm có 22 trại với 24 học viên trong mỗi nhóm. Ông Shin nói các trại hè được thiết kế dành cho những người trẻ tuổi có vấn đề nghiện thiết bị điện tử nghiêm trọng hơn. 

"Có rất nhiều học sinh trong các trại hè nghiện điện thoại đến mức từ chối đến trường", ông Shin nói. Trại này hoạt động như một trung tâm phục hồi chức năng dành cho thanh thiếu niên. Những người tham gia thường gặp khó khăn trong sinh hoạt hằng ngày do sự phụ thuộc quá mức vào điện thoại thông minh và các thiết bị điện tử khác.

Theo tờ Korea Portal, tại trại, từng nhóm khoảng một chục nam thiếu niên sẽ cùng sinh hoạt, ăn ở và ngủ nghỉ trong khu vực miền núi hẻo lánh của Hàn Quốc trong vòng 12 ngày. Mỗi ngày đều bắt đầu bằng các hoạt động thể chất và rèn luyện sức khỏe. Đối với nhiều gia đình, việc đưa con em đến trại là giải pháp cuối cùng sau khi các biện pháp khác đều không mang lại hiệu quả.

Trong những ngày đầu tham gia chương trình, các em được khuyến khích giao lưu và kết bạn trực tiếp với nhau, bởi nhiều người trong số họ trước đó chỉ duy trì các mối quan hệ trên mạng. Một trong những mục tiêu quan trọng của chương trình là giúp trẻ em tái kết nối với thế giới thực và dần từ bỏ sự lệ thuộc vào không gian ảo. 

Ông Shin Yong-chool cũng nhấn mạnh rằng việc duy trì những kỹ năng đã học trong môi trường gia đình đóng vai trò quyết định đối với hiệu quả lâu dài của quá trình can thiệp.

Bên cạnh đó, chương trình còn cung cấp các buổi tư vấn cá nhân nhằm xác định và giải quyết những nguyên nhân sâu xa dẫn đến tình trạng nghiện Internet, chẳng hạn như các vấn đề về tính cách hoặc mâu thuẫn trong gia đình.

Các cố vấn và chuyên gia tâm lý tại trại hỗ trợ người tham gia nhận thức rằng cuộc sống thực mang lại nhiều cơ hội phát triển và giá trị hơn việc chìm đắm trong thế giới hư cấu của các trò chơi trực tuyến. Họ được hướng dẫn cách quản lý cảm xúc cũng như kiểm soát ham muốn sử dụng Internet để có thể tiếp tục áp dụng những kỹ năng này sau khi trở về nhà.

Học viên ở trại cai nghiện Internet Hàn Quốc rời điện thoại để học vẽ móng tay - Ảnh: Yonhap

Kết quả tích cực

Bà Han Jin Sook chia sẻ về con trai mình, Kyle Won, người dành tới 10 giờ mỗi ngày trên mạng: "Thằng bé trở nên cáu gắt, nóng nảy và thường xuyên căng thẳng khi giao tiếp với mọi người. Trước đây nó còn lắng nghe chúng tôi, nhưng bây giờ thì không."

Kyle, 18 tuổi, cũng thừa nhận rằng cậu ngày càng xa cách với những người bạn ngoài đời thực và gắn bó hơn với các mối quan hệ trên mạng. 

Để giúp cậu bắt đầu suy nghĩ về một tương lai vượt ra ngoài thế giới trực tuyến mà mình đã xây dựng, chiếc điện thoại thông minh của Kyle sẽ bị thu giữ trong suốt thời gian tham gia chương trình. 

Kyle lo lắng rằng cậu không biết bản thân mình sẽ ra sao khi không được sử dụng điện thoại trong 12 ngày, nhưng cậu bé cũng tin rằng sẽ có những hoạt động khác giúp lấp đầy khoảng thời gian đó.

Tuy nhiên, hiệu quả của chương trình phụ thuộc phần lớn vào mong muốn thay đổi của chính người tham gia, bởi những kỹ năng được học tại trại cần tiếp tục được thực hành sau khi kết thúc khóa học. Kyle cho biết chỉ sau hai ngày tham gia, cậu đã cảm nhận được những tác động tích cực. 

Kyle chia sẻ: "Đó là một bước tiến lớn. Em thật sự đang sống mà không có Internet. Em kỳ vọng rằng thông qua các hoạt động nhóm cũng như các buổi tư vấn, khi trở về nhà em sẽ thay đổi và không còn phụ thuộc Internet nhiều như trước nữa".

Cũng theo tờ Korea JooAng Daily, một địa điểm "cai nghiện Internet" khác là GoDok Stay, nằm trên tuyến phố sách Gyeongui ở khu Hongdae. GoDok Stay được thành lập với mục tiêu mang đến cho khách tham gia cảm giác được ở một mình và tách biệt khỏi thế giới số. 

Tại đây, người tham gia phải khóa các thiết bị điện tử của mình vào những chiếc lồng chuyên dụng, sau đó dành hai giờ đồng hồ cho các hoạt động chánh niệm và thư giãn tinh thần, tương tự như một chương trình trải nghiệm ngắn ngày tại chùa.

Tuy nhiên, GoDok Stay đã ngừng hoạt động. Theo Si-jun - một người bạn của chủ cơ sở hiện vẫn làm việc tại địa điểm này, mô hình "cai nghiện số" như vậy gặp nhiều khó khăn trong việc tạo ra nguồn thu và duy trì hoạt động về mặt kinh tế. 

Theo Si-jun, điều mà khách hàng thực sự tìm kiếm không chỉ là khoảng thời gian xa rời điện thoại, mà còn là những kết nối giữa con người với con người. Vì vậy, hiện nay cô sử dụng không gian của GoDok Stay để tổ chức các buổi "ghi chép cộng đồng".

Tại đây, bạn bè và cả những người xa lạ cùng tụ họp để viết nhật ký và trao đổi suy nghĩ, tạo nên một không gian thảo luận nhỏ giống như một nhóm tư duy. Các chủ đề được chia sẻ thường xoay quanh sự nghiệp, mục tiêu cá nhân và những đam mê trong cuộc sống. 

Theo Si-jun, hoạt động này giúp mọi người trao đổi ý tưởng, kinh nghiệm và lời khuyên trực tiếp với nhau, thay vì ngay lập tức tìm đến các phần mềm trí tuệ nhân tạo để xin hỗ trợ hoặc giải đáp vấn đề.

Từ góc độ y khoa, bác sĩ tâm thần Lee Jae Won thuộc Bệnh viện Gangnam Eulji cho rằng cách tiếp cận đối với điều trị nghiện Internet đã có nhiều thay đổi. Ông giải thích rằng khác với điều trị nghiện ma túy, nơi mục tiêu là chấm dứt hoàn toàn việc sử dụng chất gây nghiện, điều trị nghiện Internet tập trung vào việc giúp người bệnh kiểm soát và điều tiết hành vi sử dụng Internet. Khi đạt được điều đó, có thể xem rằng họ đã hồi phục.

****************

>> Kỳ tới: Trong trung tâm cai nghiện điện thoại ở châu Âu