Cú hích quan trọng
Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng 2 con số, nhìn ở góc độ xây dựng và hoàn thiện pháp luật nhằm tháo gỡ các "điểm nghẽn" tạo động lực cho phát triển, trao đổi với Người Đưa Tin, ĐBQH Phạm Văn Hoà (đoàn Đồng Tháp) cho rằng, hệ thống pháp luật Việt Nam từ cuối nhiệm kỳ Quốc hội khoá XV và đầu nhiệm kỳ Quốc hội khoá XVI đã có những nét mới so với công tác xây dựng pháp luật các khoá trước.
ĐBQH Phạm Văn Hoà.
"Đó là khi xây dựng luật mới hoặc sửa đổi các quy định không còn phù hợp thực tiễn, Quốc hội tập trung quy định những nội dung mang tính khung, các nguyên tắc, chủ trương và chính sách lớn. Những vấn đề cụ thể sẽ giao Chính phủ quy định bằng nghị định. Đây được xem là điểm mới trong tư duy xây dựng pháp luật", đại biểu Phạm Văn Hoà nói và cho biết các dự án luật cũng được rút gọn thông qua tại một kỳ họp thay vì 2 kỳ họp như trước.
Theo đại biểu Phạm Văn Hoà, để đáp ứng mục tiêu tăng trưởng 2 con số, việc xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật phải bám sát thực tiễn, phù hợp với đường lối, chủ trương của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước. Đồng thời, hệ thống pháp luật cần theo kịp yêu cầu phát triển của đất nước trên các lĩnh vực đối ngoại, quốc phòng, an ninh, đặc biệt là phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất và phù hợp với tình hình thực tiễn.
"Khi pháp luật theo kịp tình hình thực tiễn kinh tế - xã hội của đất nước thì mục tiêu tăng trưởng 2 con số mới đạt được hiệu quả cao", ông Hoà nói.
Tốc độ ban hành chính sách hiện nay đã nhanh hơn, nhưng khâu tổ chức thực thi vẫn là "nút thắt". Theo đại biểu Phạm Văn Hòa, để bảo đảm luật đi nhanh vào cuộc sống, tạo hiệu quả thực chất cho tăng trưởng điều quan trọng cốt lõi là người tổ chức thực hiện.
"Dám nghĩ, dám làm và làm đúng, làm quyết liệt, làm tiên phong, dám chịu trách nhiệm trong công việc của mình thì các văn bản dưới luật mới tổ chức thực hiện đúng, tốt và hiệu quả", ông Hòa nói thêm.
Theo đại biểu Phạm Văn Hoà, pháp luật hiện nay đã có cơ chế bảo vệ những người tổ chức thực thi nếu làm đúng quy định, không vụ lợi, tư lợi. Trong trường hợp phát sinh sai sót ngoài ý muốn, họ sẽ không bị truy cứu trách nhiệm hình sự hay phải chịu trách nhiệm dân sự. Điều này cho thấy pháp luật đã tạo điều kiện, khuyến khích cán bộ mạnh dạn trong tổ chức thực hiện. Vấn đề còn lại là tinh thần quyết liệt, dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm trong quá trình triển khai.
Thúc đẩy mô hình tăng trưởng mới
ĐBQH Nguyễn Xuân Nghiêm (đoàn Tp.Đà Nẵng) chia sẻ, Đảng và Nhà nước ta xác định thể chế là "điểm nghẽn của điểm nghẽn", "công tác xây dựng và thi hành pháp luật là "đột phá của đột phá" trong hoàn thiện thể chế phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới".
Theo đại biểu, công tác xây dựng pháp luật thời gian qua đã được quan tâm rất lớn, có nhiều đổi mới và đem lại nhiều kết quả tích cực, thúc đẩy sự phát triển của đất nước trong những năm qua, tạo tiền đề quan trọng, vững chắc để thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong giai đoạn 2026 - 2030.
ĐBQH Nguyễn Xuân Nghiêm.
Để đạt mục tiêu tăng trưởng cao nhưng vẫn bảo đảm phát triển bền vững, theo đại biểu Nguyễn Xuân Nghiêm, cần quán triệt, triển khai có hiệu quả chủ trương, đường lối của Đảng trong công tác xây dựng pháp luật, hoàn thiện thể chế, nhất là các quan điểm mới của Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, Nghị quyết số 66 và Kết luận số 17 của Bộ Chính trị.
Theo đại biểu đoàn Tp.Đà Nẵng, công tác xây dựng pháp luật thời gian tới cần đổi mới tư duy xây dựng pháp luật theo hướng kiến tạo phát triển, chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy phục vụ, lấy người dân và doanh nghiệp làm trọng tâm.
Trong đó cần ưu tiên những lĩnh vực, tiếp tục hoàn thiện thể chế phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, tạo môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, minh bạch, ổn định và có tính dự báo cao. Đây là điều kiện nền tảng để huy động và phân bổ hiệu quả các nguồn lực xã hội cho phát triển.
Tạo môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng để đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số (Ảnh: Hữu Thắng).
Cùng với đó, tiếp tục nghiên cứu sửa đổi, hoàn thiện pháp luật về đầu tư, đất đai, đấu thầu, quy hoạch, tài chính, ngân sách, khoa học - công nghệ và chuyển đổi số đảm bảo đồng bộ, tránh chồng chéo, nhằm tháo gỡ các "điểm nghẽn" thể chế, giảm chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp.
Đồng thời, cần xây dựng khung pháp lý thúc đẩy mô hình tăng trưởng mới dựa trên đổi mới sáng tạo, kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và phát triển bền vững.
Song, đại biểu Nguyễn Xuân Nghiêm cũng lưu ý, tăng trưởng cao nhưng không đánh đổi môi trường bằng mọi giá, tăng trưởng cao phải gắn với ổn định kinh tế vĩ mô, an sinh xã hội và nâng cao đời sống người dân.
Để hài hòa giữa yêu cầu tăng trưởng với ổn định kinh tế vĩ mô, an sinh xã hội và nâng cao đời sống người dân, theo đại biểu Nghiêm, công tác xây dựng pháp luật trong thời gian tới cần lưu ý một số vấn đề như phải đặc biệt quan tâm đến các chính sách an sinh xã hội, phát triển nguồn nhân lực, nhà ở xã hội, y tế, giáo dục, bảo hiểm vật chất và tinh thần của nhân dân.
